نماینده ولیفقیه در استان قزوین به بیان خطبه یک نهجالبلاغه و ویژگیهای خدای متعال پرداخت.
آیتالله عبدالکریم عابدینی در جلسه اول نهجالبلاغه که در تاریخ 7 آذر 1403 برگزار شد، اظهار کرد: امیرالمؤمنین (ع) در خطبه اول نهجالبلاغه میفرمایند حمد و ستایش مخصوص آن کسی است که مدحکنندگان از مدح او عاجزند، حتی ممکن است این مدحکننده امیرالمؤمنین (ع) یا رسول خدا (ص) باشد، اما عظمت خدا به گونهای است که کسی از عهده مدح او بر نمیآید.
وی ادامه داد: در این خصوص از رسول اکرم (ص) در عوالیاللئالیالعزیزیه ابنابیجمهور آمده که فرمودهاند خدایا ما آنگونه که تو هستی، از تو شناخت نداریم، مرحوم علامه مجلسی هم در بحار الانوار با یک جمله اضافه همین مطلب را آورده و گفتهاند خدایا ما آنگونه که باید از تو شناخت نداریم و آنگونه که باید تو را عبادت نمیکنیم.
امام جمعه قزوین عنوان کرد: در رابطه با بحث معرفت در روایات آمده که کسی از رسول خدا (ص) سؤال میکند که حتی شما آنگونه که باید از خدا شناخت ندارید؟ حضرت میفرماید بله همینطور است.
نماینده ولیفقیه در استان قزوین بیان کرد: پیامبر (ص) در ادامه حدیث فوق فرمودند حتی آن آدمهایی که کارشان آمار و ارقام است، اگر جمع شوند و همت کنند که نعمتهای خدا را بشمارند از عهده شمارش نعمتهای خدا بر نمیآیند.
وی خاطرنشان کرد: بنابراین ما در قول، بیان و حرف در حوزه مدح خدا عاجزیم، این بخاطر این است که آن معرفت عمیق را نسبت به خدا نداریم، اصلا کار مخلوق نیست که بتواند بر خالق اشراف داشته باشد و او را با همه عظمتش درک کند و خالق را در ظرف محدود وجودی خود جا بدهد، این اصلا شدنی نیست.
آیتالله عابدینی تأکید کرد: مثل این است که بخواهیم همه اقیانوسهای عالم را در کاسهای که در اختیار داریم بگنجانیم، چنین چیزی شدنی نیست.
امام جمعه قزوین تصریح کرد: خدای متعال در آیه 18 سوره نحل میفرماید «وَإِنْ تَعُدُّوا نِعْمَةَ اللَّهِ لَا تُحْصُوهَا إِنَّ اللَّهَ لَغَفُورٌ رَحِيمٌ»، یعنی (و اگر نعمتهای خدا را شماره کنید، هرگز نمیتوانید آنها را به شمار آورید؛ یقیناً خدا بسیار آمرزنده و مهربان است).
وی تأکید کرد: خدای متعال در آیه 34 سوره ابراهیم فرموده است «وَآتَاكُمْ مِنْ كُلِّ مَا سَأَلْتُمُوهُ وَإِنْ تَعُدُّوا نِعْمَتَ اللَّهِ لَا تُحْصُوهَا إِنَّ الْإِنْسَانَ لَظَلُومٌ كَفَّارٌ»، یعنی (و از هر چه از او خواستيد به شما عطا كرد و اگر نعمت خدا را شماره كنيد نمىتوانيد آن را به شمار درآوريد قطعا انسان ستمپيشه ناسپاس است).
نماینده ولیفقیه در استان قزوین تصریح کرد: این دو آیه ریشههای قرآنی بیان نورانی پیامبر (ص) هستند، امیرالمؤمنین (ع) در ادامه فرموده کسانی که در هر زمینهای بهدنبال احقاق حق هستند هم نمیتوانند حق آن مسئله را ادا کنند، حق تقوا، حق جهاد و حق تلاوت سه مورد از حقهای مورد تأکید در قرآن است.
آیتالله عابدینی یادآور شد: خدای متعال در آیه 102 سوره آلعمران میفرماید «يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ حَقَّ تُقَاتِهِ»، یعنی (ای كسانی كه ايمان آوردهايد! آنچنان كه حق تقوی و پرهيزكاری است، از خدا بپرهيزيد)، خدای متعال در آیه 78 سوره حج میفرماید «وَجَاهِدُوا فِي اللَّهِ حَقَّ جِهَادِهِ»، یعنی (و در راه خدا چنانكه حق جهاد در راه اوست جهاد كنيد)، خدای متعال در آیه 121 سوره بقره میفرماید «الَّذِينَ آتَيْنَاهُمُ الْكِتَابَ يَتْلُونَهُ حَقَّ تِلَاوَتِهِ»، یعنی (كسانى كه كتاب آسمانى به آنان دادهايم و آن را چنانكه بايد مىخوانند)، این سه حق مورد تأکید قرآن است.
وی اظهار کرد: خدای متعال در آیه 78 سوره حج میفرماید در مسیر ادای حق جهاد حرکت کنید، ایده، آرمان و چشمانداز شما ادای حق جهاد باشد، در آیه 102 سوره آلعمران نیز آمده است که چشمانداز شما رسیدن به حق تقوا باشد، در آیه 121 سوره بقره نیز فرموده حق تلاوت را دنبال کنید.
امام جمعه قزوین عنوان کرد: میتوانیم در مسیر احقاق حق همه اینها باشیم و بگوییم داریم به مسیر قله و ادای حق جهاد، تقوا و تلاوت قرآن میرویم، اما اینکه به این قلهها برسیم در توان کسی نیست، ما میتوانیم در مسیر رسیدن به کمال از خیلیها سبقت بگیریم.
نماینده ولیفقیه در استان قزوین بیان کرد: امیرالمؤمنین (ع) در ادامه فرمود او (خدا) کسی است که اگر همه همتها بسیج شوند نمیتوانند او را درک کنند، اگر در اعماق موجودات هم بیندیشند باز هم نمیتوانند او را بشناسند، یعنی هر چقدر همه اوج بگیرند یا در اعماق نفوذ کنند قادر نخواهند بود او را بشناسند.
وی ادامه داد: بنابراین هر چقدر در مخلوقات خدا سیر و سیاحت کنیم و شناختمان از عالم و آیات الهی گسترش پیدا کند، ما آن کسی نیستیم که بتوانیم از خدای متعال درک داشته باشیم، گنجایش ظرفیت وجودی ما در این اندازه نیست.
آیتالله عابدینی خاطرنشان کرد: حضرت در ادامه فرمود آنهایی که بسیار تیزهوش و زیرک هستند هم نمیتوانند خدای متعال را آنطور که باید بشناسند، ما درباره خدایی صحبت میکنیم که صفات او حد محدودی ندارند، صفت و ذات جداییناپذیرند.
امام جمعه قزوین تأکید کرد: امیرالمؤمنین (ع) در این خطبه کلمات «وصف» و «نعت» را در کنار هم آورده است، مگر فرقی بین وصف و نعت وجود دارد که حضرت هر دو را در این قسمت بیان کرده است؟ ابنابیاثیر در این خصوص گفته آن جایی که ما میخواهیم خوبی و حسن را بیان کنیم، از کلمه نعت استفاده میکنیم، نعت را در چیزهای منفی و قبیح به کار نمیبریم، مگر اینکه استثنائی باشد، اما وصف هم در رابطه با محسنات و هم در رابطه با مقبوحات به کار برده میشود.
وی تصریح کرد: هم جوهری، هم فیومی و هم غیر از اینها قائل به این شدهاند که این دو کلمه با هم فرقی ندارند، مترادف با هم هستند و به جای هم استفاده میشوند و نباید خیلی بین آنها مرز قائل شد، به لحاظ لغوی وصف هم در چیزهای خوب و هم در قبیحات به کار برده میشود اما نعت فقط در محسنات به کار برده میشود.
نماینده ولیفقیه در استان یادآور شد: در ادامه متن نهجالبلاغه آمده که امیرالمؤمنین (ع) فرموده خدای متعال آن کسی است که وقت مشخصی برای او در نظر گرفته نشده است، یعنی اینطور نیست که بگوییم خدای متعال از فلان موقع بوده و تا فلان موقع خواهد بود.
آیتالله عابدینی اظهار کرد: امیرالمؤمنین (ع) در ادامه فرمود خدا کسی است که مخلوقات را با قدرت خودش خلق کرد، گویا عدم، تاریکی و نیستی شکافته میشود و مخلوقات از دل تاریکی و نیستیها خلق میشوند، بدون اینکه زمینهای و مواد اولیهای وجود داشته باشد، خدا در این شرایط خلق میکند.
وی عنوان کرد: یک نفر با مواد اولیه یک چیز را مونتاژ میکند، اما خدای متعال قدرتش این است که بدون هیچ مواد اولیهای، عالم هستی و آدم را میآفریند.
امام جمعه قزوین بیان کرد: امیرالمؤمنین (ع) در ادامه فرمود خدا کسی است که بادها را با رحمت خود منتشر کرد، خدای متعال در آیه 63 سوره نمل میفرماید «أَمَّنْ يَهْدِيكُمْ فِي ظُلُمَاتِ الْبَرِّ وَالْبَحْرِ وَمَنْ يُرْسِلُ الرِّيَاحَ بُشْرًا بَيْنَ يَدَيْ رَحْمَتِهِ أَإِلَهٌ مَعَ اللَّهِ تَعَالَى اللَّهُ عَمَّا يُشْرِكُونَ»، یعنی (يا آن كس كه شما را در تاريكيهاى خشكى و دريا راه مىنمايد و آن كس كه بادهاى بارانزا را پيشاپيش رحمتش بشارتگر مىفرستد آيا معبودى با خداست خدا برتر و بزرگتر است از آنچه با او شريک مىگردانند).
نماینده ولیفقیه در استان قزوین خاطرنشان کرد: خدای متعال در آیه 48 سوره فرقان فرموده است «وَهُوَ الَّذِي أَرْسَلَ الرِّيَاحَ بُشْرًا بَيْنَ يَدَيْ رَحْمَتِهِ وَأَنْزَلْنَا مِنَ السَّمَاءِ مَاءً طَهُورًا»، یعنی (و اوست آن كس كه بادها را نويدى پيشاپيش رحمت خويش باران فرستاد و از آسمان آبى پاک فرود آورديم).
وی تأکید کرد: امیرالمؤمنین (ع) در ادامه فرمود خدا همان کسی است که میخها را به صخرهها و سنگها محکم کرد، یعنی لرزش، تحرک و بیثباتی زمین را با کوههای محکمی که در دل زمین جاگذاری شده، کنترل کرده است.
آیتالله عابدینی تصریح کرد: در این خصوص هم در آیات 6 و 7 سوره مبارکه نبأ آمده است «أَلَمْ نَجْعَلِ الْأَرْضَ مِهَادًا، وَالْجِبَالَ أَوْتَادًا»، یعنی (آيا ما زمين را محل آرامش شما قرار نداديم؟ و كوهها را ميخهای زمين؟).
امام جمعه قزوین یادآور شد: خدای متعال در این آیات میفرماید آیا ما زمین را برای شما مهاد و گهواره قرار ندادیم؟ اگر زمین آشفته، متزلزل و بی بات باشد گهواره نمیشود، زمین با سرعت به دور خودش و به دور خورشید میچرخد، با سرعت همراه منظومه شمسی در حرکت است، زمین اینقدر حرکت دارد اما ما این حرکات را حس نمیکنیم، چون کوهها میخزهای محکمی هستند که در عمق زمین جاگذاری و کاشته شدهاند و حرکت زمین را کنترل میکنند.
